Gietmal penning M 76/Annunciatie draagpenning.

Bodemvondst Antwerpen, Manu Van Meervelde.

 

Gietmal, penningen en draaginsigne Annunciatie.

 

Materiaal: Leisteen.

Massa: Onbekend.

Afmeting: 60 mm. x 70 mm. x 25 mm.

Datering: z.j. Ca. na 1676

Aanmaakplaats: z.pl. Antwerpen.

 

Voorstelling voorzijde gietmal.

 

 

De leistenen gietmal toont vier gelijkwaardige penningen aan een gietboom, waarvan men nog twee restanten van een penning-rand kan opmerken onderaan de gebroken gietmal.

Bovenaan in het midden een uitholling voor de verbinding met de tegenmal.

De gespiegelde penningen hebben een dubbele verhoogde lijncirkel en meten elk 18 mm. in doorsnede, centraal het gebruikte passerpunt goed merkbaar. 

Op het veld de gotisch gevormde hoofdletter M

Boven de letter M tussen de benen de verbonden cijfers aan de letter 76 

De hoofdletter M, staat voor Maria en de cijfers voor het verkort jaartal 1676

Bijna is hier met zekerheid te zeggen dat deze mal werd aangemaakt en toebehoorde aan de Moniale Annunciaten kloosterorde van Antwerpen, ook Annuntiaten, Annonciaden of Zusters van de Tien Deugden van Maria genoemd, met sacroniem OAnnM, en is een katholieke kloosterorde voor religieuze vrouwen. 

Tot op heden is geen lood/tin penning gekend van dit type, waardoor de keerzijde onbekend blijft.

Bij deze is dan ook de juiste functie van deze penning niet gekend. 

De meest logische verklaring, is dat deze penning in gebruik was binnen de kloostermuren.

Er bestaan enkelzijdige penningen wat niet is uitgesloten, maar zal hier eerder een keerzijde hebben gehad.

En gaat dit vermoedelijk over een aanwezigheidspenning voor de kloosterzusters.

 

 

Voorstelling keerzijde gietmal.

 

Op de twee diagonaal geplaatste hoeken een uitholling voor de verbinding met de tegenmal.

Rechts onderaan in de hoek, een loden pen-restant voor de verbinding in de uitholling van de tegenmal. Links bovenaan een afgebroken hoek waarop een loden pen was bevestigd.

Deze combinatie van pen-gatverbinding hield de beide mallen op hun plaats, zodat geen verschuivingen van de mal kon plaatshebben. 

De keerzijde van de gietmal toont drie religieuze draagmedailles aan een gietboom.

De gespiegelde draagmedailles hebben een fijne lijncirkel en meten elk 17 mm. in doorsnede.

Iedere beeltenis is voorzien van een draagoog met een diameter van 6,5 mm.

De beeldenaar, toont de boodschap van de engel aan Maria.

De hangers verschillen minimaal van beeldvorming.

De keerzijde van dit type religieuze medailles is gekend.

Wetende dat diverse varianten bestaan uit de kloosterorde van Annuntiaten van Antwerpen.

Er zijn gekende exemplaren die in de afsnede op de voorzijde de stadsnaam dragen.

ANTVERP, en met verkorte versie AИT

Deze gietmal draagt geen onderschrift, maar door het vinden van de mal en draagpenning kan deze toegeschreven worden aan Antwerpen.

En zijn er meerdere gietmallen aangemaakt geweest in de periode van de orde hun bestaan te Antwerpen 1608-1784. 

De juiste datering van aanmaak, is niet te achterhalen.

Men kan aan de hand van het verkort jaartal op de voorzijde, de datering nauwer bepalen en kunnen we deze toeschrijven van na 1676.

 

Lit.: Paul Callewaert, (2021) Als stenen spreken.

Maandblad voor Numismatica Brugge en Het Vrije, 30ste jaargang nummer 5, Mei 2020 Religieuze draagmedailles uit de 16e tot 18e eeuw van de Annuntiaten kloosterorde in de Nederlanden.

 Deel 3, Hendrik van Caelenberghe, pag.128-129.

Gaston Van Bulck, onuitgegeven script (2019) Stenen gietvorm voor een medaille van de boodschap van de engel aan Maria. 2 pagina’s.